GIÁO PHẬN QUI NHƠN

Để hiểu những cuộc hiện ra ở Fatima

Những lần Đức Mẹ hiện ra ở Fatima, mà năm nay Giáo Hội cử hành kỷ niệm 100 năm, thuộc về những gì mà chúng ta gọi là « những mạc khải tư » hay trào lưu ngôn sứ Kitô giáo. Thế nào là mạc khải tư ?

 

Thư thái ba về!

Xuân này Chúa gọi ba về Để con ở lại tái tê tím sầu. Vườn hoa đồng cảm cúi đầu Lệ rơi lá úa ghi câu đắng lòng.

 

Phó tế dang tay trong các nghi thức nào bên ngoài Thánh lễ?

Rõ ràng là không thích hợp cho một phó tế đọc lời nguyện với hai bàn tay dang rộng, hoặc Orans, trong Thánh Lễ. Nhưng bên ngoài Thánh Lễ, khi chủ sự, thí dụ, là phó tế đọc Kinh Lạy Cha trong nghi thức Rửa tội, liệu có là thích hợp cho phó tế đọc với đôi tay dang ra chăng?

 

Giải viết văn đường trường 2017 - Bản tin 05

Mới đó, thời gian đã trôi qua gần hết hai tháng của năm kỷ niệm 2017. Đây là năm “bản lề” của cuộc thi mà mãi đến cuối tháng Hai, mới có bản tin số 5. Số bài dự thi được đưa vào hồ sơ và đánh mã số, tới lúc này chỉ mới hơn 70 bài. So với các năm trước, tiến độ của cuộc thi năm nay khá chậm, có thể vì chủ đề đại kết đòi hỏi các tác giả phải đầu tư nhiều công sức, suy tư và cả dấn thân nữa.

 

Di dân Gp. Qui Nhơn tại Sàigòn họp mặt đầu năm

Sáng Chúa nhật 19-02-2017, gần 20 anh chị em di dân Giáo phận Qui Nhơn tập trung về Nhà chung giáo phận tại quận Gò Vấp để tham dự buổi họp mặt và dâng Thánh lễ cầu nguyện cho những người con xa quê của Giáo phận, cho người thân ở quê nhà.

 

Tưởng em một cành hoa sim tím

Màu tím hoa sim mang nỗi buồn da diết, Dấu thời gian có biền biệt đi qua, Tưởng về em ta ngắt một cành hoa, Em về nhé, một cành hoa sim tím !

 

Các bài suy niệm Chúa Nhật VII TN A

CÁC BÀI SUY NIỆM LỜI CHÚA CN 7 TN A 2017 Lời Chúa: Lv 19,1-2.17-18; 1Cr 3,16-23; Mt 5,38-48 Nhiều tác giả

 

Khúc Sêraphim ngân hoài theo năm tháng

Chiếc lá về cội, Chiếc lá vừa rơi trong đêm, Bầu trời hơi tối lại, Khi một ánh sao chợt vừa vụt tắt ! Cánh én ngoài kia, Tối nay mang nốt trầm hiu hắt, Không phải mùa xuân mà với một tin buồn !

 

Công bố logo chính thức chuyến tông du Fatima của Đức giáo hoàng Phanxicô

Logo chính thức chuyến tông du của Đức giáo hoàng Phanxicô đến Fatima (Bồ Đào Nha) đã được công bố hôm thứ Hai 13-02-2017. Chuyến viếng thăm của Đức giáo hoàng để tham dự lễ kỷ niệm 100 năm các cuộc hiện ra của Đức Mẹ tại Fatima sẽ diễn ra trong hai ngày 12 và 13 tháng Năm 2017.

 

Đức Cha Phaolô Nguyễn Văn Hòa qua đời

Đức Cha Phaolô Nguyễn Văn Hòa, nguyên Giám mục Giáo phận Nha Trang, đã được về cùng Chúa lúc 20g00, thứ Ba ngày 14 tháng 2 năm 2017, tại Tòa Giám Mục Nha Trang, Hưởng thọ 86 tuổi, 58 năm Linh mục, 42 năm Giám mục

 

Hỏi đáp về Bằng "Phép Lành Tòa Thánh"

Lời chúc lành hay phép lành của Đức Giáo Hoàng được gọi là Phép lành Tòa Thánh. Linh mục cũng có thể ban phép lành tòa thánh, nhưng theo quy định của Giáo Luật (ví dụ lễ mở tay linh mục đầu tiên, cho người hấp hối, nguy tử). Việc ban phép lành của Đức Giáo Hoàng, giám mục, hay linh mục là như nhau vì đó chỉ là á bí tích.

 

Giới thiệu Hiến Chương mới dành cho giới y tế Nhân dịp Ngày Thế giới các Bệnh nhân lần thứ 25

Sáng 6/2/2017 Phòng Báo Chí Toà Thánh tổ chức cuộc họp báo nhân dịp Ngày Thế giới các Bệnh nhân lần thứ 25 sẽ được tổ chức trọng thể tại Lộ Đức vào ngày 11 tháng 2. Nhân dịp này, Bản Hiến Chương mới dành cho giới y tế cũng được giới thiệu.

 

Giới thiệu sách dịch của Lm. Minh Anh

Cha Minh Anh (Gp. Huế) gởi biếu hai cuốn sách dịch vừa được phát hành: Lòng Thương Xót Đích Thực La Vraie Miséricorde Tác giả: Jacques Philippe Nhà xuất bản Tôn Giáo Khát Khao Cầu Nguyện Apprendre à prier pour apprendre à aimer Tác giả : Jacques Philippe Nhà xuất bản Phương Đông

 

Ta đi tìm quà Valentine cho em

Mai nay trời chắc nắng thêm, Ta đi tìm để trao em món quà, Dẫu cho đường có trải xa, Có xuyên rừng thấp có qua lưng đèo,

 

Khoản luật không bao giờ xưa cũ!

Thay vì Giới Luật của Chúa nhằm để giải thoát và cho con người được tự do trong tình yêu, lề luật đã trở thành những thứ giây chằng chịt trói buộc, biến mối tương quan giữa người và Thiên Chúa trở nên xa cách và người với người trở nên lạnh lùng.

 

Las Siervas: nhóm nhạc rock'n'roll nữ tu (video)

Las Siervas (tiếng Tây ban Nha có nghĩa là “những nữ tỳ”) là một ban nhạc nữ chơi nhạc rock'n'roll. Điều này chẳng có gì khác thường ngoài việc các thành viên ban nhạc đều là các … nữ tu. Từ vài thành viên đã biết chơi nhạc trong một tu viện nữ ở Lima, Peru, nhóm nhạc này hiện nay đã có 12 nữ tu đến từ các quốc gia Argentina, China, Philippines, Chile, Venezuela, Ecuador, Peru, và Nhật Bản.

 

Chữ Hán - Nôm trong kiến trúc nhà thờ Công giáo Việt Nam

Đăng lúc: Thứ ba - 07/02/2017 06:39 - Người đăng bài viết: BTTVHQN


Chữ Hán - Nôm trong kiến trúc nhà thờ Công giáo Việt Nam
 

Nguyễn Thế Nam

Những nhà thờ Công giáo Việt Nam cổ nhất tồn tại đến nay cũng chủ yếu chỉ được xây dựng kiên cố từ nửa cuối thế kỷ XIX đến nay. Dù còn có những định kiến nhất định do lịch sử để lại, nhưng phải khẳng định rằng nhà thờ Công giáo là những khối kiến trúc có giá trị nghệ thuật, giá trị lịch sử. Những nhà thờ được xây dựng theo phong cách “truyền thống” như Phát Diệm song song tồn tại cùng với những nhà thờ được xây dựng theo kiểu Baroque, Gothique, Roman… tạo nên sự đa dạng trong phong cách kiến trúc nhà thờ. Đặc biệt là trong kiến trúc của một số nhà thờ Công giáo còn thấy xuất hiện chữ Hán Nôm trong các văn bia, đại tự, câu đối… khiến nhiều người nghĩ đến tính hội nhập văn hoá của Công giáo vào xã hội Việt Nam. Di sản Hán Nôm trong các nhà thờ Công giáo không có nhiều, tuy nhiên tính chất thiểu số của nó đã đem lại nhiều giá trị đáng trân trọng.

Bước đầu thống kê, chúng tôi cho rằng hiện nay các nhà thờ có chứa di sản chữ Hán-Nôm (gồm bia ký, câu đối, đại tự) đã được biết tới là(1):

1. Nhà thờ Đại Ơn (Chương Mỹ - Hà Nội)(2): có bia đề thơ, cổng nhà thờ có câu đối chữ Hán.

2. Nhà thờ Hà Hồi (Thường Tín - Hà Nội): có câu đối.

3. Nhà thờ Tri Thuỷ (Phú Xuyên - Hà Nội): có hai tấm bia đá nhỏ, một tấm khắc năm 1924, 1 tấm khắc năm 1927.

4. Đền Thánh Phêrô Lê Tuỳ (Bằng Sở - Thường Tín - Hà Nội): tấm bia ký mới được dựng lại ở đây có lẽ có tuổi đời rất lâu, chữ đã mờ mất khá nhiều.

5. Nhà thờ Phùng Khoang (Từ Liêm - Hà Nội): có bia hậu, cổng nhà thờ có câu đối chữ Nôm.

6. Nhà thờ Phú Mỹ (Phú Xuyên - Hà Nội): có các chữ Nôm phiên âm tiếng nước ngoài, câu đối, được đắp trên một số bộ phận của nhà thờ.

7. Nhà thờ Từ Châu (Thanh Oai - Hà Nội): có khá nhiều câu đối, đại tự.

8. Nhà thờ Thạch Bích (Bích Hà - Thanh Oai - Hà Nội): có câu đối.

9. Nhà thờ Xâm Dương (Sở Hạ - Thường Tín - Hà Nội): có câu đối trên chất liệu gỗ.

10. Nhà thờ Ổ Thôn (Bình Phú - Thạch Thất - Hà Nội)(3): có bia hậu.

11. Nhà thờ Xuân Hoà (Bạch Đằng - Tiên Lãng - Hải Phòng): có bia hậu.

12. Nhà thờ Tiên Đôi Ngoại (Đoàn Lập - Tiên Lãng - Hải Phòng): có bia hậu.

13. Nhà thờ Đức Bà (Trung Lao - Trung Đông - Nam Ninh - Nam Định): có bia công đức.

14. Nhà thờ Vinh Sơn (Trung Lao-Trung Đông-Nam Ninh-Nam Định): có bia công đức.

15. Nhà thờ Kẻ Vĩnh (Ngân Trị-Ý Yên-Nam Định): có các bức đại tự được đắp trên cửa mặt tiền nhà thờ.

16. Nhà thờ Phú Nhai (Xuân Thuỷ-Nam Định)(4): có bia viết về nhân vật lịch sử cụ thể.

17. Nhà thờ Hảo Nho (Yên Lâm-Tam Điệp-Ninh Bình): có câu đối, đại tự.

18. Nhà thờ Quảng Nạp (Yên Thắng-Yên Mô-Ninh Bình): có câu đối, đại tự ở mặt tiền nhà thờ.

19. Nhà thờ Phát Diệm (Kim Sơn-Ninh Bình): có câu đối, đại tự.

20. Nhà thờ giáo họ Vinh Trung (Kim Sơn-Ninh Bình): có các đại tự, câu đối được đắp tại mặt tiền nhà thờ.

21. Nhà thờ Ba Làng (Tĩnh Gia-Thanh Hoá): có đại tự tại mặt tiền nhà thờ.

22. Nhà thờ Lăng Cô (Phú Lộc- Thừa Thiên Huế): có bức cuốn thư bằng gỗ sơn son ghi chữ Hán được thếp vàng.

23. Nhà thờ An Vân (Hương Trà-Thừa Thiên Huế): chữ Hán Nôm xuất hiện với nhiều hình thức đa dạng.

24. Nhà thờ Phủ Cam (Thành Phố Huế): có bia viết về nhân vật lịch sử cụ thể.

25. Nhà thờ Cha Tam (Quận 5-Tp Hồ Chí Minh): có đại tự ở cổng vào nhà thờ, ở cửa vào gian chính, và có câu đối bên trong nhà thờ.

26. Nhà thờ Tân Hoà (Quận Phú Nhuận-Tp Hồ Chí Minh): có đại tự và câu đối ở mặt tiền nhà thờ.

Ngoài ra chữ Hán, chữ Nôm còn được khắc, hoặc đúc trên những quả “chuông Nam(5)” được tìm thấy tại một vài nhà thờ, như chuông ở nhà thờ Trường An (thành phố Huế), Đốc Sơ (Thành phố Huế), Lưu Phương Thượng, Phát Diệm Thượng (Ninh Bình),… hoặc được khắc trên mộ của Nguyễn Trường Tộ (Hưng Nguyên-Nghệ An).

Có thể tạm chia bia ký ghi bằng chữ Hán, Nôm được tìm thấy tại các nhà thờ Công giáo Việt Nam làm: bia hậu và bia ký ghi công đức một danh nhân nào đó, ghi lại công việc tạo lập cộng đồng Công giáo, hoặc việc kiến thiết nhà thờ. Hầu hết những tấm bia tại nhà thờ Công giáo Việt Nam đều ra đời từ cuối thế kỷ XIX đến giữa thế kỷ XX (tức là từ thời điểm người Pháp bắt đầu thực hiện chính sách loại bỏ chữ Hán, chữ Nôm ở Việt Nam, đến khi đến khi chữ Quốc ngữ có được địa vị chắc chắn). Sự xuất hiện của bia đá ghi bằng chữ Hán, chữ Nôm tại nhà thờ Công giáo Việt Nam trong khi chính quyền thực dân đã hạn chế thứ chữ này có thể xem là hiện tượng thú vị. Cũng có thể coi đây là dấu hiệu hội nhập văn hoá của Công giáo Việt Nam, khiến ta có thể so sánh vị trí của nhà thờ Công giáo với một ngôi chùa, một đình làng truyền thống.

Số nhà thờ Công giáo được trang trí các câu đối, hay các bức đại tự viết bằng chữ Hán-Nôm chỉ là thiểu số so với số lượng nhà thờ Công giáo tại Việt Nam. Ngoại trừ hai nhà thờ có nhiều câu đối với lối kiến trúc bên trong đậm chất truyền thống là Từ Châu, Xâm Dương…, số lượng chữ Hán, chữ Nôm trong các câu đối, đại tự trong nhưng nhà thờ còn lại không lớn, thậm chí ở một số nhà thờ chỉ lác đác vài ba chữ Hán mang ý nghĩa trang trí là chính.

Nội dung của những câu đối, đại tự này phần lớn đều nhằm ngợi ca nhà thờ, hạnh tích các thánh hoặc các vấn đề thần học của Công giáo. Tương tự phong cách thường thấy trong nhiều công trình kiến trúc khác của người Việt Nam, phần lớn số câu đối, đại tự ở nhà thờ Công giáo Việt Nam đều xuất hiện ở mặt tiền, cổng ra vào hoặc các cột trụ của nhà thờ. Ở một số câu đối, đại tự ta còn bắt gặp các điển tích cổ của Việt Nam, Trung Quốc, hoặc phương Tây.

Tuy rằng ở nhiều nhà thờ việc gìn giữ di sản nói chung, di sản chữ Hán, Nôm nói riêng rất được coi trọng, nhưng do sự gián cách của lịch sử nên những di sản này đang có nguy cơ bị mai một. Đây là điều đáng tiếc bởi nhà thờ Công giáo cũng là một yếu tố gắn liền với những thăng trầm của lịch sử dân tộc, và cần được quan tâm gìn giữ một cách đúng mức. 


Chú thích:

(1). Trong một số nhà thờ còn xuất hiện những chữ Latinh trên một số bộ phận kiến trúc, hoặc có bia đá viết bằng chữ Quốc ngữ. Ở đây chúng tôi chỉ đề cập tới chữ Hán, Nôm.

(2). Con số chúng tôi đưa ra chưa thể là con số đầy đủ bởi việc khảo sát hàng trăm nhà thờ Công giáo tại Việt Nam để thống kê những nhà thờ có chữ Hán-Nôm là một công việc khó khăn nằm ngoài khả năng ở thời điểm hiện tại của chúng tôi.

(3). Viện Nghiên cứu Tôn giáo, Kỷ yếu trao đổi khoa học Tư liệu Hán Nôm viết về Công giáo Việt Nam, Hà Nội, 2003.

(4). Nguyễn Hồng Dương, Nhà thờ Công giáo Việt Nam, Nxb. Khoa học xã hội, 2003, tr 73-78.

(5). Tức là những quả chuông giống chuông chùa, khác với chuông kiểu phương Tây.

(Thông báo Hán Nôm học 2012,tr.491-495)

 

Nguồn tin: Vanhoanghean
Đánh giá bài viết
Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết

Ý kiến bạn đọc

 
Tìm kiếm chọn lọc