Câu chuyện "Bà góa tên Liêm"

CÂU CHUYỆN “BÀ GOÁ TÊN LIÊM”
(Chút tâm tinh tri ân cảm tạ Thiên Chúa và Mẹ Hội Thánh)

          Trong cái “cõi ta bà” tạm bợ, vô thường nầy, mỗi ngày có bao nhiều người được sinh ra và đồng thời cũng có bao nhiêu con người giã từ cuộc sống.

          Dưới ánh mắt người đời và với các mối tương giao xã hội, chắc chắn có rất nhiều người đến trong trần gian và ra đi về vĩnh hằng như một thoáng mây mau tan, như một làn gió qua vội mất hút, như một hạt bụi, hạt sương sớm tan đi vào cõi hư vô... cách lặng thầm chẳng ai hay mà cũng không ai biết hay quan tâm, như lời Thánh Vịnh trong Kinh Cựu Ước đã từng diễn cảm:
Kiếp phù sinh, tháng ngày vắn vỏi,
tươi thắm như cỏ nội hoa đồng,
một cơn gió thoảng là xong,
chốn xưa mình ở cũng không biết mình. (Tv 103,15-16) !

          Thật vậy, trong những ngày cuối tháng 8 của năm 2022 nầy, hằng ngày đã có biết bao nhiêu người chiến sĩ của của hai bên: Ukraina và Liên bang Nga đã nằm xuống trên những trận địa khói lửa mịt mù kéo dài đã hơn nửa năm trời; cùng với bao nhiêu nạn nhân chiến cuộc tại đây và khắp nơi trên thế giới: Syria, Irak, Afghanistan, Soudan, Somalia, Myanmar... Chắc chắn trong số đó, có rất nhiều người tan thây nát thịt, xác thân hoà lẫn với đất đá cỏ cây, mà chính người người thân yêu chỉ biết nghẹn ngào khóc thầm trong đau thương vọng tưởng !

          Và nếu thế giới có chú tâm, các kênh truyền thông có rầm rộ nhắc đến, thì đó là cái chết của những “chính khách quan trọng” mang tầm ảnh hưởng rộng lớn đối với cuộc diện chính trị thế giới như cái chết của cựu Tổng thống Liên Xô Mikhail Gorbachev qua đời ở tuổi 91 ngày 30.8.2022 vừa qua, hay cái chết vì khủng bố của nữ nhà báo Nga Daria Dugina ngày 20.8 trước đó !

          Đối với con người, thường tình, là như thế. Nhưng đối với Thiên Chúa, Đấng đã đem con người từ hư vô vào sự sống và cũng chính là Đấng kêu gọi con người từ bỏ cuộc sống tạm bợ thế trần để về bên Ngài trong cuộc sống vĩnh cửu thì lại không như thế.

          Thật vậy, dưới ánh mắt và trong trái tim của Thiên Chúa, mỗi một sự sống của vạn vật đều “có giá” và “đáng giá”; bởi vì đều là “kỳ công của chương trình tạo dựng”. Một cánh huệ ngoài đồng, một cây cỏ dại bên đường hay một chú chim se sẻ... nay còn mai mất đều được Ngài trân trọng “cho có mặt trên đời”, bảo vệ để hát vui và khoe sắc dưới ánh sáng mặt trời (Mt 6,25-30).

          Loài vật đã là như thế huống hồ chi con người, là “linh ư vạn vật”, là “tạo vật mang ảnh hình Thượng Đế” (St 1, 27), là quý nhân được chính Thượng Đế “khắc ghi vào giữa lòng bàn tay của Ngài” (Is 49, 16)...

          Riêng với chúng tôi, những người con, người cháu trong đại gia đình của bà Martha Nguyễn Thị Liêm, một “bà goá ghèo” vừa qua đời ở tuổi 101 tại một giáo xứ Thanh Bình, giáo hạt An Bình thuộc giáo phận Xuân Lộc, đã xác tín và cảm nhận thật rõ nét “tình thương của Thiên Chúa” dành cho hết mọi người, đặc biệt cho “những người bé mọn” như cách cảm nhận trong bài Magnificat của “Bà goá nghèo vĩ đại Maria”:
“Đấng Toàn Năng đã làm cho tôi
biết bao điều cao cả,
danh Người thật chí thánh chí tôn!
Đời nọ tới đời kia,
Chúa hằng thương xót những ai kính sợ Người... (Lc 1,49-50).

          Thật vậy, trong cái đất nước Việt Nam với gần 100 triệu dân, với 7 triệu giáo dân Công Giáo, thì bà Martha Nguyễn Thị Liêm, một bà goá nghèo, nằm liệt gần 5 năm trên giường bệnh, một giáo dân nhà quê gốc rạ chính hiệu, di cư trôi nổi từ một xứ đạo nhỏ Trà Câu thuộc giáo phận Qui Nhơn cho đến Trung Ngãi, Thanh Bình thuộc Xuân lộc, nào có gì để người ta quan tâm biết đến khi còn sống cũng như lúc qua đời !

          Thế nhưng, Chúa biết rõ, Giáo Hội quan tâm và mọi anh chị em tín hữu yêu thương cầu nguyện chia sẻ...; và đây chính là dấu chỉ của mầu nhiệm Hiệp Thông trong Hội Thánh mà bất cứ người Công Giáo nào cũng tuyên xưng: “Tôi tin các thánh thông công”.

          Chính trong ý nghĩa nầy, chúng con, toàn thể con cháu trong đại gia đình bà Martha, xin được một lần nữa tri ân cảm tạ tình thương bao la của Thiên Chúa đã dành cho má, bà chúng con là Martha Nguyễn Thị Liêm, từ khi còn sống suốt 101 năm cho đến khi được Chúa gọi về ngày 24.8.2022 và được cộng đoàn Dân Chúa tiển đưa về nơi an nghỉ cuối cùng ngày 27.8.2022.

          Chúng con cảm tạ tình thương Chúa được thể hiện cách cụ thể và rõ nét qua:
- Trước hết, Đức Cha Matthêô, Nguyễn Văn Khôi, Giám mục giáo phận Qui Nhơn, ngay từ khi vừa được tin má chúng con qua đời đã ân cần chia sẻ nỗi đau buồn, hiệp thông trong cầu nguyện; và dù vì lý do sức khoẻ không tham dự nhưng đã dâng lễ cầu nguyện cho má chúng con. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Phêrô Nguyễn Soạn, nguyên Giám mục giáo phận Qui Nhơn, người  vẫn dành cho má con cũng như toàn thể anh chị em con sự quý mến đầy ưu ái của một người cha và đã hiệp thông chia sẻ nỗi đau và cầu nguyện cho má con. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Quý Đức Cha thuộc giáo phận Xuân Lộc: Đức Cha Gioan Đỗ Văn Ngân Giám Mục giáo phận Xuân Lộc, quý Đức Cha Đa Minh Nguyễn Chu Trinh và Giuse Đinh Đức Đạo, nguyên Giám mục giáo phận Xuân lộc, đã gởi thư Phân ưu và hiệp thông cầu nguyện cho linh hồn Martha. Riêng Đức Cha Gioan Đỗ Văn Ngân đã đích thân đến viếng thăm và cầu nguyện trước linh cửu má chúng con tại tư gia. Chúng con tri ân Quý Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Cosma Hoàng Văn Đạt, Giám mục giáo phận Bắc Ninh đã gởi thư Phân ưu và hiệp thông cầu nguyện cho má chúng con. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Emmanuel Nguyễn Hồng Sơn, Giám mục giáo phận Bà Rịa đã chuyển lời Phân ưu và hiệp thông cầu nguyện cho má chúng con. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Tôma Nguyễn Văn Trâm, nguyên Giám mục giáo phận Bà Rịa đã chuyển lời Phân ưu và hiệp thông cầu nguyện cho má chúng con. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Phêrô Trần Đình Tứ, nguyên Giám mục giáo phận Phú Cường đã chuyển lời Phân ưu và hiệp thông cầu nguyện cho má chúng con. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Giuse Đỗ Mạnh Hùng, Giám mục giáo phận Phan Thiết, đã gởi lời phân ưu và động viên chia sẻ chúng con cùng hiệp thông cầu nguyện. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Đức Cha Vinh Sơn Nguyễn Văn Bản, Giám Mục giáo phận Hải Phòng, Đức Cha đã luôn dành cho má chúng con tâm tình quý mến đậm đà chân thật như đứa con trai trong gia đình; đã luôn thăm viếng, ủi an mỗi khi có dịp, khi má chúng con còn khoẻ, lúc yếu đau; và hôm nay, đã sẵn sàng gác lại một bộn bề mục vụ của giáo phận để về chủ sự Thánh lễ và chia sẻ Lời Chúa trong ngày An táng má. Chúng con tri ân Đức Cha.
- Chắc chắn, còn nhiều Đức Cha, qua cách nầy hay cách khác, đã hiệp thông, sẻ chia và cầu nguyện cho má chúng con và gia đình chúng con. Chung con xin tri ân Quý Đức Cha.
- Chúng con cảm ơn Cha Tổng Đại Diện giáo phận Bà Rịa, Đức ông Vinh Sơn Đặng Văn Tú, nguyên Tổng Đại diện giáo phận Xuân Lộc, Cha Giuse Nguyễn Ngọc Bích, Bề trên Giám Tỉnh Dòng Chúa Cứu thế Việt Nam, cha Giuse Trần Thăng Hưng, Bề trên Phụ tỉnh Dòng Cát Minh Việt Nam, đã viếng thăm, yên ủi, hiệp dâng Thánh lễ. Chúng con tri ân Quý Cha.
- Chúng con cảm ơn quý cha Hạt trưởng và quý cha thuộc các giáo phận Qui Nhơn, Phan Thiết, Xuân lộc, Bà Rịa, Phú Cường, Tổng giáo phận Sài Gòn... đã viếng thăm, cầu nguyện và hiệp dâng Thánh lễ. Chúng con tri ân Quý cha.
- Chúng con cảm ơn quý cha và quý thầy thuộc Dòng Chúa Cứu Thế, Dòng Mẹ Chúa Cứu chuộc, Dòng Cát Minh, Dòng Xitô Phước Sơn, Dòng Don Bosco... đã viếng thăm, cầu nguyện và hiệp dâng Thánh lễ. Chúng con tri ân Quý cha.
- Chúng con cảm ơn quý Chị Tổng phụ trách và quý nữ tu, đệ tử thuộc các Hội Dòng Giáo hoàng hay giáo phận, các Tu đoàn và Hiệp Hội Tông đồ... đã viếng thăm, cầu nguyện và hiệp dâng Thánh lễ. Chúng con tri ân quý bà, quý dì, quý chị.
- Chúng con xin cảm ơn quý cha, chủng sinh và nữ tu trong gia đình huyết tộc và linh tộc đã viếng thăm, cầu nguyện và hiệp dâng Thánh lễ. Chúng con tri ân.
- Chúng tôi cảm ơn chính quyền các cấp ba tỉnh Quảng Ngãi, Bình Định và Phú Yên đã cử người đại diện viếng thăm, gởi vòng hoa và lời phân ưu đến gia đình. Xin cảm ơn Quý vị.
- Chúng tôi cảm ơn quý hội đoàn, đoàn thể giáo dân thuộc nhiều giáo xứ, giáo phận, quý tổ chức đoàn thể xã hội, hội người cao tuổi, quý bà con bạn bè gần xa, quý ân thân nhân... đã ân cần viếng thăm, chia buồn, viếng xác, canh thức cầu nguyện, gởi vòng hoa phúng điếu và hiệp dâng Thánh lễ tiễn đưa má chúng con về nơi yên nghỉ cuối cùng. Xin cảm ơn quý vị.
- Xin cảm ơn bà con nội ngoại, huyết tộc hoặc thiêng liêng, bà con đồng hương Trà Câu, Quảng Ngãi trong nước cũng như ở hải ngoại đã gởi lời phân ưu, xin dâng lễ và hiệp thông cầu nguyện cách này cách khác. Xin chân thành cảm ơn.
- Chúng con đặc biệt cảm ơn hai cha chánh xứ và phó xứ Thanh Bình cùng toàn thể các cộng đoàn, quí nữ tu và ban ngành đoàn thể trong giáo xứ. Hai cha và toàn thể cộng đoàn giáo xứ Thanh Bình đã luôn tận tình chăm sóc má chúng con khi còn sống, nhất là khi yếu đau liệt lào, và hỗ trợ mọi điều kiện tốt nhất cho việc tổ chức tang lễ má con, nhất là trong Phụng vụ Thánh lễ An Táng nầy.
- Chúng tôi không quên cảm ơn các y bác sĩ thuộc các bệnh viện Thánh Tâm huyện Thống Nhất và bệnh viện Đa Khoa Đồng Nai đã tận tình chăm sóc má chúng tôi trong suốt nhưng năm đau liệt. Xin cảm ơn chính quyền các cấp thuộc ấp Hưng Long, xã Hưng Lộc, Đồng Nai đã tạo mọi điều kiện thuận lợi để má được an cư trên vùng đất nầy và an nghỉ thật ấm cúng trang trọng. Đặc biệt, cảm ơn bác sĩ Tuấn, bác sĩ Năm, chuyên viên massage cô Tuyền, cô Loan, đội ngũ cấp cứu phòng khám Đa khoa Long Bình Tân, anh Bảy Lòng, Mười Chút thuộc giáo xứ Hoà Bình; chị Thanh, em Hùng, chị Chính, chị Cậy, cô Hồng... thuộc giáo xứ Thanh Bình đã luôn cận kề sớm hôm với má trong suốt nhiều năm qua.
- Xin cảm ơn dịch vụ tang lễ Thiên Thu đã tận tình dành mọi điều kiện tốt nhất để tang lễ được diễn ra trong ấm cúng, trang trọng và chỉn chu theo đúng các yêu cầu phụng vụ và mục vụ tang lễ của người Công Giáo.
- Xin cảm ơn các ban Truyền Thông thuộc các giáo phận Qui Nhơn, Xuân lộc, giáo hạt An Bình, giáo xứ Thanh Bình, kênh thông tin Vietcatholic hải ngoại, Dòng Cứu Thế... đã trân trọng đưa tin cùng những tâm tình thương mến. Xin trân trọng cảm ơn.

Chúng con biết được, trong dịp tang lễ nầy, có rất nhiều người vì lòng trân trọng và thương mến má chúng con, đã từ rất xa: Hải Phòng, Huế, Quảng Ngãi, Bình Định, Tuy Hoà, Gia Lai, Ninh Thuận, Bình Thuận,... đã đến thăm viếng,  chia buồn, cầu nguyện; chắc chắn có rất nhiều người mà chúng con quên sót không thể cảm ơn đầy đủ trong dịp này. Tuy nhiên, chúng con tin rằng, một khi má con được về bên Chúa, má chúng con sẽ không quên sót một ai trong tình yêu, sự biết ơn và chuyển cầu của má. Dĩ nhiên  má sẽ không quên sự chăm sóc miệt mài của chị Bốn, em Như đã thay cho chị Ba và các em chăm sóc má; bà ngoại sẽ không quên tình hiếu thảo thương yêu của cháu Trúc Anh, bé Vân, các cháu, đã lo lắng chăm nom hết tình cho ngoại; không quên tình hiệp nhất hiếu thảo của các gia đình các cháu ngoại, đặc biệt các cháu rễ, từ việc đóng chiếc áo quan cho ngoại cũng như những chi tiết nhỏ nhặt trong những ngày tang lễ…

Với 101 năm hiện diện trên trần thế, làm sao má chúng con tránh khỏi những bất toàn, yếu đuối của thân phận con người. Vì thế, chúng con cũng xin được đại diện cho má nói lên lời xin lỗi mọi người. Riêng gia đình chúng con, trong nỗi đau mất mẹ, mất bà đã đã không tránh khỏi bị động và lúng túng trong việc tổ chức tang lễ. Kính xin toàn thể mọi người bỏ qua mọi lỗi lầm thiếu sót. Xin mọi người hiệp lời cầu nguyện lòng thương xót Chúa tha thứ mọi lỗi lầm để linh hồn Martha được an yên hưởng phúc trường sinh.

Như một bà goá nghèo chỉ có những đồng xu nhỏ là những đứa con, bà goá Martha đã dâng cho Chúa cả thảy bốn đứa con trai làm linh mục để phục vụ Chúa trong các giáo phận Qui Nhơn, Bà Rịa và Dòng Chúa Cứu Thể và một người con gái thuộc Dòng Mến Thánh Giá Qui Nhơn. Như cái nhìn trìu mến của Chúa Giêsu trong Phúc âm, Giáo Hội cũng đã ưu ái nhìn về má con như thế, khi cách đây đúng mười năm, vào ngày lễ thánh nữ Monica 27.8.2012, Đức Giám mục Đa Minh Nguyễn Chu Trinh, nguyên Giám mục Xuân Lộc, đã trao cho má con SẮC PHONG VÀ HUY CHƯƠNG HIỆP SĨ ĐẠI THÁNH GIÁ - PHẨM HÀM THÁNH SILVESTER (Ordo Sancti Silvestri Papae) của Đức Giáo Hoàng Bênêđictô XVI, được làm tại Rome, cạnh đền thờ Thánh Phêrô, ngày 16/5/2012; trên sắc phong có chữ kí của Đức Hồng Y Tarcisiô Bertone, quốc vụ khanh Tòa Thánh.

Khi nhắc lại tất cả những sự kiện trên liên quan đến cuộc sống, đặc biệt, đến sự sự ra đi về với Chúa, nhất là sự kiện cử hành Thánh lễ An Táng mà Giáo Hội dành cho một giáo dân, một người phụ nữ vô danh tầm thường, bà Martha Nguyễn Thị Liêm, quả thật, để chúng con và hy vọng, rất nhiều người, càng thêm xác tín vào chính lời của Chúa Giêsu: “Phúc cho anh em là những kẻ nghèo khó, vì Nước Thiên Chúa là của anh em.” (Lc 6,20).

Chính trong ánh sáng và niềm hy vọng mang chiều kích “hiệp hành” của Dân Chúa đó, sẽ không có ai trong “vòm trời Hội Thánh” cảm thấy mình chỉ là “một tinh cầu giá lạnh” hay “một vì sao trơ trọi cuối trời xa” (Trong bài thơ ‘Những Sợi Tơ lòng’ của cố thi sĩ Chế Lan Viên), mà luôn mãi sẽ là “những kẻ vất vả mang gánh nặng nề được yên nghỉ trong vòng tay Cha” (Mt 11,28); những kẻ mà chính Đấng Đã Bị đóng đinh chết trên thập giá và đã sống lại vinh quang đã từng xác quyết: “Lạy Cha là Chúa Tể trời đất, con xin ngợi khen Cha, vì Cha đã giấu không cho bậc khôn ngoan thông thái biết những điều này, nhưng lại mặc khải cho những người bé mọn.Vâng, lạy Cha, vì đó là điều đẹp ý Cha.” (Mt 11,25-26).

Vâng, câu chuyện của “Bà goá tên Liêm” trong mấy ngày qua, phải chăng, cũng là chuyện của “những người bé mọn” mà thánh sử Matthêu đã đề cập đến từ hai ngàn năm trước !

Lm. Giuse Trương Đình Hiền (Thay mặt con cháu trong gia đình bà cố Martha Nguyễn Thị Liêm)