Một bà góa bị điều tra: bảy người chồng bị giết ngay đêm tân hôn!
- Thứ hai - 20/06/2016 04:07
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Sách Tôbia là cuốn tiểu thuyết bình dân. Đây là một viên ngọc trong văn chương Do Thái cần phải đọc trọn vẹn. Ta thấy ở đấy một Xara phải sống chung với lời nguyền đặc biệt. Người ta đồn đãi rằng Xara đã giết bảy người chồng; nhưng trình thuật xác định rằng đó là do Asmôđaiô, một con ác quỷ không thấy xuất hiện nơi nào khác trong Kinh Thánh.
Sách Tôbia là cuốn tiểu thuyết bình dân. Đây là một viên ngọc trong văn chương Do Thái cần phải đọc trọn vẹn. Ta thấy ở đấy một Xara phải sống chung với lời nguyền đặc biệt.
Người ta đồn đãi rằng Xara đã giết bảy người chồng; nhưng trình thuật xác định rằng đó là do Asmôđaiô, một con ác quỷ không thấy xuất hiện nơi nào khác trong Kinh Thánh. Tên của hắn gợi lên một từ trong tiếng Hípri có nghĩa là « kẻ làm hại ». Ta gặp thấy hắn trong cuốn Di chúc Salomon, một tác phẩm ngoài Kinh Thánh, mô tả Asmôđaiô là kẻ thù của sự kết hợp vợ chồng.
Khi gặp bất hạnh, Xara muốn tự tử (Tb 3,7-10), nhưng cô đã chọn cách phó thác cho Thiên Chúa và cầu xin Ngài cho mình chết đi. Xara cầu xin Thiên Chúa can thiệp: “Con đã mất cả bảy người chồng, vậy con còn sống nữa làm chi? Nếu Chúa không ưng làm cho con chết, thì lạy Chúa, xin đoái nghe con kể lể nỗi nhục nhằn » (Tb 3,15).
Khi ấy người kể chuyện mới giải thích rằng lời cầu xin của Xara đã được nhậm lời và Thiên Chúa sai thiên sứ Raphaen (nghĩa là: « Thiên Chúa cứu chữa”) đến đuổi con quỷ Asmôđaiô đi. Ngài dẫn Tobia, con của Tôbít, đến với cô gái trẻ để cưới nàng làm vợ. Và Raphaen đồng hành cùng Tobia đến thành phố Mêđi nơi Xara sinh sống. Trên đường, Tobia bắt một con cá và thiên sứ bảo ông giữ lại quả tim và gan cá để hun khói trước mặt người bị quỷ tấn công. Thiên sứ tiết lộ rằng ông được quyền lấy Xara. Tobia thấy thích nhưng lại sợ bởi vì ông có biết lời đồn về những người chồng đã chết. Họ đã đến nơi và cha của Xara chấp nhận gả con gái cho Tobia. Đây là trình thuật về đêm tân hôn của họ.
1 Ăn uống xong, họ toan đi nằm. Họ đưa người thanh niên đi và dẫn vào phòng.2 Tô-bi-a nhớ lại lời của thiên sứ Ra-pha-en: cậu lấy trong túi ra gan cá cùng với tim, và đặt trên than của lư hương.3 Mùi cá đẩy lui quỷ, khiến nó chạy trốn về miền Thượng Ai-cập. Thiên sứ Ra-pha-en đến đó buộc chân và trói nó lại ngay tức khắc.
4 Khi thân nhân đã ra khỏi phòng và đóng cửa lại, Tô-bi-a ngồi dậy, ra khỏi giường và nói với Xa-ra: "Đứng lên, em! Chúng ta hãy cầu nguyện, nài xin Đức Chúa để Người xót thương và ban ơn cứu độ cho chúng ta! "5 Cô đứng lên, rồi cả hai bắt đầu cầu nguyện và nài xin cho mình được cứu độ. Tô-bi-a bắt đầu như sau:
"Lạy Thiên Chúa của tổ tiên chúng con. Xin chúc tụng Chúa, xin chúc tụng Thánh Danh đến muôn thuở muôn đời! Các tầng trời và toàn thể công trình của Chúa phải chúc tụng Chúa đến muôn thuở muôn đời!
6 Chính Chúa đã dựng nên ông A-đam,
dựng nên cho ông một người trợ thủ và nâng đỡ
là bà E-và, vợ ông.
Và dòng dõi loài người đã sinh ra từ hai ông bà.
Chính Chúa đã nói:
"Con người ở một mình thì không tốt.
Ta sẽ làm cho nó một người trợ thủ giống như nó.
7 Giờ đây, không phải vì lòng dục, mà con lấy em con đây,
nhưng vì lòng chân thành.
Xin Chúa đoái thương con và em con
cho chúng con được chung sống bên nhau đến tuổi già."
8 Rồi họ đồng thanh nói: "A-men! A-men! "9 Sau đó, họ ngủ luôn cho đến sáng.
10 Đang khi ấy, ông Ra-gu-ên trỗi dậy, gọi đầy tớ lại; họ đi đào một cái huyệt, vì ông nói: "Nó mà chết thì chúng ta sẽ trở thành đề tài cho người ta nhục mạ và nhạo báng."11 Khi họ đào huyệt xong, ông Ra-gu-ên trở về nhà, gọi vợ ông12 và nói: "Em hãy sai một trong mấy tớ gái, bảo nó vào xem Tô-bi-a còn sống hay đã chết, để nếu có làm sao chúng ta sẽ chôn nó và không ai biết cả."13 Vậy họ sai tớ gái đi, thắp đèn lên và mở cửa; người đầy tớ gái đi vào và thấy đôi vợ chồng đang nằm ngủ với nhau.14 Người đầy tớ gái ra ngoài cho hai ông bà biết Tô-bi-a còn sống và không có gì bất hạnh xảy ra.15 Thế là họ cất lời chúc tụng Thiên Chúa trên trời rằng:
"Lạy Thiên Chúa, chúc tụng Ngài! Xin dâng Ngài mọi lời chúc tụng từ đáy lòng thuần khiết.
Mọi loài phải chúc tụng Chúa đến muôn thuở muôn đời!
16 Chúc tụng Ngài đã ban cho con niềm hoan lạc
vì điều con lo ngại sẽ không xảy ra,
trái lại, Ngài đã xử với chúng con
theo lòng xót thương bao la của Ngài.
17 Chúc tụng Chúa đã thương xót hai người con một này
lạy Chúa Tể, xin cho chúng được hưởng
lòng xót thương và ơn cứu độ,
để chúng được sống trọn cuộc đời
trong niềm hoan lạc và lòng xót thương! "
18 Sau đó, ông bảo người nhà lấp huyệt lại trước khi trời sáng.
(Tb 8,1-18 – Bản dịch CGKPV)
Như mọi câu chuyện đẹp, câu chuyện của Xara và Tobia kết thúc có hậu: “Họ cưới nhau và có nhiều con cái ». Vài yếu tố thú vị trong trình thuật.
Trước hết, Tobia đuổi quỷ thành công khi đốt tim và gan cá trong phòng, theo như lời dặn của thiên sứ. Con ác quỷ đã trốn về Ai Cập, có lẽ là quê hương của nó. Có thể mùi hương này (tim và gan cá) không tạo nên bầu khí lãng mạn cho đêm tân hôn, nhưng nó thật sự có hiệu quả !
Tobia gọi Xara là em mình. Đây không phải là loạn luân. Trong sách Tobia, các từ ngữ « anh » và « em » được sử dụng nhiều lần để chỉ những mối quan hệ : giữa những người đồng tôn giáo Do Thái, giữa những bà con gần và giữa đôi vợ chồng. Ta cũng thấy cách dùng này trong nhiều sách khác trong Kinh Thánh.
Cuối cùng, lời cầu nguyện rất quan trọng trong sách Tobia. Các nhân vật hướng về Thiên Chúa theo bản năng, khi gặp bất hạnh hay hạnh phúc. Khi một người gặp gỡ một ai khác, người ấy chúc lành cho gia đình và cầu chúc cho gia đình người ấy được hạnh phúc.
Người ta đồn đãi rằng Xara đã giết bảy người chồng; nhưng trình thuật xác định rằng đó là do Asmôđaiô, một con ác quỷ không thấy xuất hiện nơi nào khác trong Kinh Thánh. Tên của hắn gợi lên một từ trong tiếng Hípri có nghĩa là « kẻ làm hại ». Ta gặp thấy hắn trong cuốn Di chúc Salomon, một tác phẩm ngoài Kinh Thánh, mô tả Asmôđaiô là kẻ thù của sự kết hợp vợ chồng.
Khi gặp bất hạnh, Xara muốn tự tử (Tb 3,7-10), nhưng cô đã chọn cách phó thác cho Thiên Chúa và cầu xin Ngài cho mình chết đi. Xara cầu xin Thiên Chúa can thiệp: “Con đã mất cả bảy người chồng, vậy con còn sống nữa làm chi? Nếu Chúa không ưng làm cho con chết, thì lạy Chúa, xin đoái nghe con kể lể nỗi nhục nhằn » (Tb 3,15).
Khi ấy người kể chuyện mới giải thích rằng lời cầu xin của Xara đã được nhậm lời và Thiên Chúa sai thiên sứ Raphaen (nghĩa là: « Thiên Chúa cứu chữa”) đến đuổi con quỷ Asmôđaiô đi. Ngài dẫn Tobia, con của Tôbít, đến với cô gái trẻ để cưới nàng làm vợ. Và Raphaen đồng hành cùng Tobia đến thành phố Mêđi nơi Xara sinh sống. Trên đường, Tobia bắt một con cá và thiên sứ bảo ông giữ lại quả tim và gan cá để hun khói trước mặt người bị quỷ tấn công. Thiên sứ tiết lộ rằng ông được quyền lấy Xara. Tobia thấy thích nhưng lại sợ bởi vì ông có biết lời đồn về những người chồng đã chết. Họ đã đến nơi và cha của Xara chấp nhận gả con gái cho Tobia. Đây là trình thuật về đêm tân hôn của họ.
1 Ăn uống xong, họ toan đi nằm. Họ đưa người thanh niên đi và dẫn vào phòng.2 Tô-bi-a nhớ lại lời của thiên sứ Ra-pha-en: cậu lấy trong túi ra gan cá cùng với tim, và đặt trên than của lư hương.3 Mùi cá đẩy lui quỷ, khiến nó chạy trốn về miền Thượng Ai-cập. Thiên sứ Ra-pha-en đến đó buộc chân và trói nó lại ngay tức khắc.
4 Khi thân nhân đã ra khỏi phòng và đóng cửa lại, Tô-bi-a ngồi dậy, ra khỏi giường và nói với Xa-ra: "Đứng lên, em! Chúng ta hãy cầu nguyện, nài xin Đức Chúa để Người xót thương và ban ơn cứu độ cho chúng ta! "5 Cô đứng lên, rồi cả hai bắt đầu cầu nguyện và nài xin cho mình được cứu độ. Tô-bi-a bắt đầu như sau:
"Lạy Thiên Chúa của tổ tiên chúng con. Xin chúc tụng Chúa, xin chúc tụng Thánh Danh đến muôn thuở muôn đời! Các tầng trời và toàn thể công trình của Chúa phải chúc tụng Chúa đến muôn thuở muôn đời!
6 Chính Chúa đã dựng nên ông A-đam,
dựng nên cho ông một người trợ thủ và nâng đỡ
là bà E-và, vợ ông.
Và dòng dõi loài người đã sinh ra từ hai ông bà.
Chính Chúa đã nói:
"Con người ở một mình thì không tốt.
Ta sẽ làm cho nó một người trợ thủ giống như nó.
7 Giờ đây, không phải vì lòng dục, mà con lấy em con đây,
nhưng vì lòng chân thành.
Xin Chúa đoái thương con và em con
cho chúng con được chung sống bên nhau đến tuổi già."
8 Rồi họ đồng thanh nói: "A-men! A-men! "9 Sau đó, họ ngủ luôn cho đến sáng.
10 Đang khi ấy, ông Ra-gu-ên trỗi dậy, gọi đầy tớ lại; họ đi đào một cái huyệt, vì ông nói: "Nó mà chết thì chúng ta sẽ trở thành đề tài cho người ta nhục mạ và nhạo báng."11 Khi họ đào huyệt xong, ông Ra-gu-ên trở về nhà, gọi vợ ông12 và nói: "Em hãy sai một trong mấy tớ gái, bảo nó vào xem Tô-bi-a còn sống hay đã chết, để nếu có làm sao chúng ta sẽ chôn nó và không ai biết cả."13 Vậy họ sai tớ gái đi, thắp đèn lên và mở cửa; người đầy tớ gái đi vào và thấy đôi vợ chồng đang nằm ngủ với nhau.14 Người đầy tớ gái ra ngoài cho hai ông bà biết Tô-bi-a còn sống và không có gì bất hạnh xảy ra.15 Thế là họ cất lời chúc tụng Thiên Chúa trên trời rằng:
"Lạy Thiên Chúa, chúc tụng Ngài! Xin dâng Ngài mọi lời chúc tụng từ đáy lòng thuần khiết.
Mọi loài phải chúc tụng Chúa đến muôn thuở muôn đời!
16 Chúc tụng Ngài đã ban cho con niềm hoan lạc
vì điều con lo ngại sẽ không xảy ra,
trái lại, Ngài đã xử với chúng con
theo lòng xót thương bao la của Ngài.
17 Chúc tụng Chúa đã thương xót hai người con một này
lạy Chúa Tể, xin cho chúng được hưởng
lòng xót thương và ơn cứu độ,
để chúng được sống trọn cuộc đời
trong niềm hoan lạc và lòng xót thương! "
18 Sau đó, ông bảo người nhà lấp huyệt lại trước khi trời sáng.
(Tb 8,1-18 – Bản dịch CGKPV)
Như mọi câu chuyện đẹp, câu chuyện của Xara và Tobia kết thúc có hậu: “Họ cưới nhau và có nhiều con cái ». Vài yếu tố thú vị trong trình thuật.
Trước hết, Tobia đuổi quỷ thành công khi đốt tim và gan cá trong phòng, theo như lời dặn của thiên sứ. Con ác quỷ đã trốn về Ai Cập, có lẽ là quê hương của nó. Có thể mùi hương này (tim và gan cá) không tạo nên bầu khí lãng mạn cho đêm tân hôn, nhưng nó thật sự có hiệu quả !
Tobia gọi Xara là em mình. Đây không phải là loạn luân. Trong sách Tobia, các từ ngữ « anh » và « em » được sử dụng nhiều lần để chỉ những mối quan hệ : giữa những người đồng tôn giáo Do Thái, giữa những bà con gần và giữa đôi vợ chồng. Ta cũng thấy cách dùng này trong nhiều sách khác trong Kinh Thánh.
Cuối cùng, lời cầu nguyện rất quan trọng trong sách Tobia. Các nhân vật hướng về Thiên Chúa theo bản năng, khi gặp bất hạnh hay hạnh phúc. Khi một người gặp gỡ một ai khác, người ấy chúc lành cho gia đình và cầu chúc cho gia đình người ấy được hạnh phúc.
Sébastien Doane
Tác giả bài viết: Lm. Phaolô Nguyễn Minh Chính chuyển ngữ